စိတ်ထဲမှာ ဝမ်းနည်းမှု၊ အဆင်မပြေမှုနဲ့ ဒေါသလှိုင်းတွေ အလိပ်လိုက် တက်နေပေမဲ့ နှုတ်ခမ်းဖျားမှာတော့ “အဆင်ပြေပါတယ်” ဆိုတဲ့ စကားတစ်ခွန်းနဲ့တင် မြိုသိပ်ထားရတဲ့ အခိုက်အတန့်တွေကို ကြုံဖူးကြမှာပါ။ အပြင်ပန်းမှာ တည်ငြိမ်နေသလို ထင်ရပေမဲ့ အတွင်းစိတ်ထဲမှာတော့ မွန်းကြပ်မှုတွေ စုပြုံပြီး ပေါက်ကွဲလုနီးပါး ဖြစ်နေရတဲ့ ခံစားချက်ဟာ တကယ်ကို ပင်ပန်းလွန်းပါတယ်။
ဒါဆိုရင် ငါတို့ဟာ စိတ်ထဲက ခံစားချက်တွေကို ဖွင့်ဟဖို့ ဘာကြောင့် ဒီလောက်ထိ ခက်ခဲနေရတာလဲ?
၁။ ခံစားချက်ကို တိတိကျကျ အမည်မတပ်တတ်ခြင်း မိမိစိတ်ထဲမှာ ဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ ရှုပ်ထွေးလှတဲ့ ဝေဒနာတွေကို ဘာစကားလုံးနဲ့ ဖော်ပြရမှန်း မသိဘဲ ဖြစ်နေတတ်တာပါ။
၂။ သူတစ်ပါးအတွက် ဝန်ထုတ်ဝန်ပိုး ဖြစ်မည်ကို စိုးရိမ်ခြင်း ကိုယ့်ရဲ့ အခက်အခဲနဲ့ ဝမ်းနည်းမှုတွေကို မျှဝေလိုက်ရင် အခြားသူတွေကို စိတ်ရှုပ်စေမလား၊ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးဖြစ်သွားစေမလားဆိုတဲ့ အားနာစိတ်က တားဆီးနေတတ်ပါတယ်။
၃။ ငြင်းပယ်ခံရခြင်းနှင့် လှောင်ပြောင်ခံရခြင်းကို ကြောက်ရွံ့ခြင်း ရင်ဖွင့်လိုက်တဲ့အခါ နားလည်ပေးတာမျိုး မဟုတ်ဘဲ အရေးမစိုက်ခံရမှာ၊ ဒါမှမဟုတ် လှောင်ပြောင်တာခံရမှာကို စိုးရိမ်တဲ့ အကြောက်တရားက နှုတ်ပိတ်သွားစေပါတယ်။
၄။ ခံစားချက် ထုတ်ပြခြင်းကို အားနည်းချက်ဟု ထင်မြင်ခြင်း ကိုယ့်ရဲ့ ခံစားချက်နဲ့ အားနည်းချက်ကို တခြားသူကို ပြသလိုက်တာဟာ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အားနည်းသူတစ်ယောက်အဖြစ် ပုံရိပ်ပေါ်သွားမလားဆိုတဲ့ အယူအဆမှားကြောင့်လည်း ပါဝင်ပါတယ်။
ခံစားချက်တွေကို ရေရှည် ပိတ်လှောင်ထားရင် ဘာတွေဖြစ်လာနိုင်မလဲ
ဒီလို အနုတ်လက္ခဏာဆောင်တဲ့ စိတ်ခံစားချက်တွေကို ရေရှည် မြိုသိပ်ထားတဲ့အခါ ထိန်းချုပ်ရခက်တဲ့ စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း၊ စိုးရိမ်စိတ်လွန်ကဲခြင်း (Anxiety) နဲ့ မီးတောင်ပေါက်ကွဲသလို ရုတ်တရက် ဒေါသပေါက်ကွဲတာမျိုးတွေ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ကိုယ့်ရဲ့ ခံစားချက်ကို ထုတ်မပြောတဲ့အခါ ချစ်ရသူတွေကပါ ကိုယ့်ကို နားလည်ရခက်လာပြီး နောက်ဆုံးမှာ ဆက်ဆံရေးတွေ အေးစက်ဝေးကွာသွားရတတ်ပါတယ်။
ဒီလို မွန်းကြပ်မှုတွေကနေ ရောဂါမဖြစ်ခင် ဘယ်လို စတင်ကျော်ဖြတ်မလဲ
စကားအဖြစ် ထုတ်ပြောဖို့ ခက်နေသေးရင်တောင် အောက်ပါ နည်းလမ်းလေးတွေနဲ့ စတင် လေ့ကျင့်ကြည့်နိုင်ပါတယ် –
-
တိကျတဲ့ နာမည်တစ်ခု ပေးကြည့်ပါ — “အဆင်မပြေဘူး” ဆိုတဲ့ ယေဘုယျ စကားလုံးအစား “ငါ အခု ဝမ်းနည်းနေတာ” သို့မဟုတ် “ငါ အခု ဒေါသထွက်နေတာ” လို့ ကိုယ့် စိတ်အခြေအနေကို တိတိကျကျ နာမည်တပ် အသိအမှတ်ပြုပေးပါ။
-
၅ မိနစ် စာရွက်ပေါ် ရေးချပါ — တခြားသူကို ရင်မဖွင့်နိုင်သေးရင် စာရွက်တစ်ရွက်နဲ့ ဘောပင်တစ်ချောင်း ယူလိုက်ပါ။ ခေါင်းထဲမှာ တိုးဝှေ့နေတဲ့ ခံစားချက်တွေကို ဘာမှ တားဆီးမထားဘဲ ၅ မိနစ်စာ အလွတ်လိုက် စာရေးချကြည့်ပါ။
ဒီလို ရေရှည် မြိုသိပ်ထားတတ်တဲ့ အလေ့အကျင့်ကို တစ်ယောက်တည်း ရုတ်တရက် ပြောင်းလဲဖို့ဆိုတာ မလွယ်ကူလှပါဘူး။ ကိုယ့်ရဲ့ ခံစားချက်တွေကို စตัดสินခြင်း မပြုဘဲ ဘေးကင်းလုံခြုံစွာ စေတနာအပြည့်နဲ့ နားထောင်ပေးနိုင်မယ့်သူ၊ သို့မဟုတ် ကျွမ်းကျင်သူတွေရဲ့ ကူညီပံ့ပိုးမှုကို ရယူဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။
မိမိကိုယ်မိမိ ပြန်လည်စောင့်ရှောက်ဖို့နဲ့ စိတ်ချမ်းသာမှု ရရှိဖို့အတွက် Hug Myanmar က အမြဲတမ်း အတူရှိနေပေးမှာပါ။